Bàn nan đọng xỉ và mòn răng: dấu hiệu nào hiện lên đường cắt?

Vì sao lịch bảo trì của máy không giúp bạn biết khi nào phải xử bàn nan?

Chỗ thông tin không tồn tại: lịch bảo trì viết theo thời gian, còn bàn nan mòn theo việc đã chạy. Một xưởng cắt tôn mỏng cả ngày với rất nhiều đường cắt ngắn làm nan lẹm nhanh hơn hẳn một xưởng cắt vài tấm dày mỗi tuần — dù hai xưởng đó dùng cùng một cỗ máy và cùng một cuốn tài liệu.

Vì vậy không có mốc “bao nhiêu giờ thì thay nan” dùng chung được, và mục này thường không nằm trong lịch bảo trì định kỳ mô tả ở bài bảo trì máy cắt laser fiber. Thứ thay thế được cho một mốc thời gian là đọc trên chính bàn nan của mình, và bài này viết đúng phần đó.

Bàn nan hỏng thì hiện lên đường cắt bằng dấu hiệu gì?

Điểm nhận dạng chung của cả nhóm này: vấn đề khu trú theo vị trí trên bàn, không theo thời gian chạy. Cùng một chi tiết đặt ở chỗ này thì xấu, dời sang chỗ khác trên bàn lại đẹp — đó là chữ ký của bàn nan, và nó tách nhóm này ra khỏi nhóm quang học hay nhóm khí.

• Vệt hằn hoặc rỗ trên mặt dưới chi tiết, đúng khoảng cách đều nhau bằng khoảng cách nan. Tia phản xạ ngược từ đỉnh nan lên mặt dưới phôi.
• Chi tiết kênh lên hoặc nghiêng ở một vùng bàn, trong khi vùng khác nằm phẳng. Cục xỉ đọng trên đỉnh nan kê chi tiết lên cao hơn xung quanh.
• Xỉ bám nhiều hơn ở riêng một vùng. Xỉ đọng dày dưới vùng đó cản đường thoát của khí và hạt nóng.
• Chi tiết nhỏ hay lọt hơn trước ở đúng một khu vực — nan tại đó đã bị cắt lẹm nên khe rộng ra.

Giới hạn: bài này không đưa ra ngưỡng mòn nào

Nói thẳng phần không làm được: bài này không cho con số về độ sâu vết lẹm hay chiều cao xỉ đọng để bạn so. Những trị số đó không có nguồn dùng chung được và cũng không đo được bằng dụng cụ sẵn có ở phần lớn xưởng.

Thứ tra được và nên tra: tài liệu của máy cho biết nan là loại tháo rời được hay hàn cố định, và nhà cung cấp máy có bán nan thay thế theo bộ hay không. Hai câu hỏi đó quyết định việc xử là thay hay là làm sạch, và nó phải hỏi bên bán chứ không suy ra được từ ngoài. Thứ đo được ngay tại xưởng thì có: đặt một thanh thước thẳng ngang qua các đỉnh nan và nhìn khe sáng lọt dưới thước — chỗ nào hụt so với mặt phẳng chung là chỗ đó đã lẹm.

Hai mẹo đang lưu truyền mà không nên dừng lại ở đó

• “Gõ xỉ xuống là xong.” Gõ làm rơi cục xỉ bám, nhưng phần răng nan đã bị cắt lõm thì vẫn còn nguyên. Hai chuyện khác nhau: xỉ bám là thứ dọn được, nan lẹm là thứ phải thay hoặc sửa. Bàn gõ sạch mà chi tiết vẫn kênh thì nguyên nhân thuộc nhóm thứ hai.
• “Xỉ rơi xuống khay thì kệ nó.” Xỉ chất cao trong khay hứng ăn mất khoảng trống bên dưới vùng cắt, và nó cũng nằm trên đường của luồng khí và hạt nóng đi xuống. Dọn khay là việc riêng, không thay được bằng việc dọn mặt nan.

Nhìn thấy gì thì làm gì?

Có nên xoay hướng đặt phôi để tránh nan không?

Có, và đây là cách xử rẻ nhất trong nhóm vì không tốn vật tư gì. Nguyên tắc: tránh để đường cắt dài chạy trùng khít lên đỉnh một thanh nan. Khi đường cắt đi ngang qua các nan thay vì nằm dọc trên một nan, thời gian tia dội lại vào một điểm giảm hẳn, và chi tiết cũng có nhiều điểm tựa hơn nên ít kênh.

Thao tác này làm ở khâu sắp bố cục cùng lúc với việc tính hướng vân và tiết kiệm vật liệu, xem bài sắp bố cục và nesting. Nó cũng gắn với việc chọn chỗ đặt chi tiết nhỏ đã nói ở bài đếm thiếu chi tiết sau khi cắt — cùng một quyết định, đặt ở cùng một khâu.

Điều cần nói rõ: xoay hướng đặt là cách giảm nhẹ, không phải cách sửa. Nan đã lẹm sâu thì xoay kiểu gì cũng còn vùng xấu, và lúc đó việc đúng là thay nan chứ không phải xoay tiếp.