Tốc độ cắt

Tốc độ cắt (mm/min hoặc m/min) là kết quả của sự cân bằng: tốc độ quá nhanh → không cắt xuyên, xỉ đáy nhiều; quá chậm → HAZ lớn, cháy rìa, tốn điện. Tốc độ tối ưu tăng theo công suất và giảm theo độ dày. Ví dụ điển hình Fiber 3kW + N₂: inox 1mm ~12m/min, inox 6mm ~2.5m/min, inox 12mm ~0.8m/min. Ảnh hưởng chất lượng: tốc độ chậm (cắt khổng lồ) → rãnh cắt rộng và nóng; tốc độ nhanh → rãnh hẹp nhưng dễ bị striations (vân sọc) ở cạnh cắt. Nhầm lẫn thường gặp: "tốc độ cắt" (feed rate khi tia đang cắt) khác hẳn "tốc độ di chuyển nhanh" (rapid speed/G0) khi đầu cắt di chuyển giữa các đường cắt mà không xuyên vật liệu — tốc độ rapid có thể cao hơn tốc độ cắt thực tế 5–10 lần và không ảnh hưởng chất lượng, chỉ ảnh hưởng thời gian chu kỳ. Trong thực tế vận hành, tốc độ catalogue của hãng (đo trong điều kiện lý tưởng, khí sạch, vật liệu chuẩn) thường cao hơn tốc độ đạt được thực tế tại xưởng 10–20% do sai số khí, độ phẳng vật liệu, độ mòn linh kiện quang học — nên khi lập kế hoạch sản lượng, nên lấy số liệu đo thử trên máy thật thay vì tin hoàn toàn thông số catalogue. Khi thấy đường cắt có dấu hiệu dross (xỉ bám đáy) bất thường, bước đầu tiên luôn là kiểm tra lại tốc độ trước khi nghi các nguyên nhân khác. Với đơn hàng sản xuất hàng loạt, xưởng thường chạy thử một tấm mẫu ở 3 mức tốc độ (thấp/chuẩn/cao hơn khuyến nghị 10%) để tìm điểm cân bằng tối ưu giữa tốc độ hoàn thành và tỷ lệ chi tiết lỗi phải cắt lại — chi phí thời gian chạy thử này thường được bù lại nhanh chóng qua giảm phế phẩm ở lô sản xuất chính. Tốc độ tối ưu phụ thuộc trực tiếp vào công suất laser đang dùng, áp suất khí hỗ trợ, và thời gian đâm xuyên ban đầu (pierce time) trước khi đầu cắt bắt đầu di chuyển — set sai pierce time cũng gây lỗi dễ nhầm với lỗi tốc độ. Tốc độ quá cao so với khả năng của máy là nguyên nhân trực tiếp gây dross (xỉ bám đáy).